Ravindra BagaleCourses & study guides English Track your progress

Power BI मध्ये Conditional Column कसा बनवायचा: Weekday आणि Weekend (Power Query आणि DAX IF)

By Last updated:

आता प्रत्येक order ला Day Name आहे. पण प्रश्न त्याहून सोपा होता: weekday की weekend? हा if-then-else rule आहे, आणि Power BI तो लिहायचे तीन मार्ग देतो: Power Query मधला Conditional Column dialog, Custom Column मधला M formula, आणि Table view मधला DAX IF. या chapter मध्ये आपण Day Type column बनवणार, weekday आणि weekend revenue योग्य पद्धतीने compare करणार, प्रत्येकाला एकदा तरी फसवणारा "greater than" चा edge शिकणार, आणि dialog कधी पुरत नाही ते बघणार.

या chapter मध्ये काय शिकणार

  • Conditional Column: If, Else If, Else
  • Weekend साठी दोन clauses ची trick
  • Weekday विरुद्ध weekend chart, आणि दर दिवशी view
  • "greater than 100": बरोबर 100 चं काय होतं
  • AND conditions: M if-and, किंवा IN { } सकट DAX IF
  • Practice साठी DAX query view

Practice files: blinkit-sales-2025-days.csv (1,200 orders), blinkit-product-list.csv (प्रत्येक product ची category).

Made-up data: 2025 मधले काल्पनिक Blinkit-style orders, फक्त practice साठी. Amounts ₹ मध्ये.

1. Problem काय आहे

Sales table मध्ये Day Name column आहे (इथे बनवला: Power Query मध्ये Column From Examples कसं वापरायचं (Date वरून Day Name काढणं)). Management ला दोन bars चा एक chart हवाय: weekday revenue आणि weekend revenue. असा column हवाय जो Monday ते Friday साठी weekday आणि Saturday, Sunday साठी weekend म्हणेल.

2. सोप्या भाषेत idea

Conditional column प्रत्येक row एका rule ने भरतो:

  • If Day Name equals Saturday → weekend
  • Else If Day Name equals Sunday → weekend
  • Else → weekday

छोटी list लिहा. Weekend 2 दिवस, weekday 5; Saturday आणि Sunday तपासायला 2 clauses लागतात, weekdays तपासायला 5 लागले असते.

असा rule लिहायचे तीन मार्ग:

मार्ग कुठे कशासाठी चांगला
Conditional Column dialog Power Query › Add Column साधं if / else if / else, code शिवाय
M सकट Custom Column Power Query › Add Column AND / OR, ranges
DAX calculated column Table view › Table tools › New column model मध्ये आधीच असलेल्या columns वरचे rules

तिन्ही stored column बनवतात. Power BI मध्ये calculated column हे नाव सहसा DAX वाल्यासाठी वापरतात.

If Day Name equals Saturday then weekendElse If Day Name equals Sunday then weekendElse weekdayनवीन column: Day Typeचित्र (काल्पनिक data)

आकृती 1. Conditional Column rule वरून खाली: Saturday → weekend, Sunday → weekend, else weekday (चित्र).

Classroom line

Just write two conditions, for Saturday and Sunday. And the else? Weekday.

3. Data

2025 मधले 1,200 orders, total revenue ₹3,59,600. 2025 मध्ये 261 weekdays आणि 104 weekend days.

Day Name revenue (₹)
Monday 43,652
Tuesday 46,675
Wednesday 44,315
Thursday 49,584
Friday 45,393
Saturday 56,940
Sunday 73,041

4. Step by step

Conditional Column dialog ने Day Type

  1. Transform data › sales query select करा (त्यात Day Name आधीच आहे).
  2. Add Column › Conditional Column. New column name: Day Type.
  3. पहिली row: Column name Day Name, Operator equals, Value Saturday, Output weekend.
  4. Add Clause click करा. Else If: Day Name equals Sunday, Output weekend.
  5. Else: weekday. OK click करा.
  6. Close & Apply.

Chart

  1. Clustered column chart टाका: X-axis Day Type, Y-axis revenue.
  2. Format visual › Data labels On, Display units None, decimals 0. Bars बारीक दिसत असतील तर Columns (किंवा X-axis) खाली Inner padding वाढवा.

तोच rule DAX मध्ये

  1. Table view मध्ये sales table select करा. Table tools › New column.
  2. Type करा: Day Type DAX = IF(sales[Day Name] IN {"Saturday", "Sunday"}, "weekend", "weekday") आणि Enter दाबा.
  3. प्रत्येक row ला Day Type सारखीच value आहे का तपासा. दोघांपैकी एक ठेवा आणि दुसरा delete करा.

Append नंतर unique row numbers

  1. ज्या yearly tables चे order numbers प्रत्येकी 1 पासून सुरू होतात, ती append केल्यावर प्रत्येक row ला स्वतःचा number द्यायला Index Column add करा. ते step by step इथे: Power Query मध्ये Index Column कसा add करायचा (From 0, From 1 आणि Custom start).

Classroom line

When there are multiple values, write them inside curly braces.

5. Result असा दिसायला हवा

Day Type revenue (₹) 2025 मधले दिवस दर दिवशी revenue (₹)
weekday 2,29,619 261 880
weekend 1,29,981 104 1,250

Weekday चा bar उंच आहे, पण प्रत्येक weekend दिवस जास्त कमवतो: ₹1,250 विरुद्ध ₹880.

एकूण revenue (₹)229,619weekday129,981weekendदर दिवशी revenue (₹)880weekday1,250weekendचित्र (काल्पनिक data)

आकृती 2. Total revenue मध्ये weekday जिंकतो (5 दिवस) पण दर दिवशी weekend जिंकतो (2 दिवस) (चित्र).

6. काय झालं

  • Dialog ने प्रत्येक row वरून खाली तपासला: Saturday? weekend. नाहीतर Sunday? weekend. नाहीतर weekday. पहिला match जिंकतो.
  • equals पूर्ण text compare करतो. इथे contains पण चाललं असतं, कारण Day Name मध्ये एकच शब्द आहे, पण equals नक्की तेच सांगतो जे तुम्हाला म्हणायचंय.
  • DAX version असं वाचायचं: IF(logical test, true असेल तर value, false असेल तर value). IN {"Saturday", "Sunday"} value list मध्ये असेल तर true.
  • गटांमध्ये दिवसांची संख्या वेगळी असेल तर totals compare करणं अन्यायाचं. दिवसांनी भागल्यावर योग्य comparison मिळतं.

Classroom line

Weekday is higher, but that is five days together, and this is only two days. Don't forget that.

7. अजून थोडं खोलात

  • "Greater than" चा edge. "revenue is greater than 100 → high, else low" हा rule बरोबर 100 revenue ला low मध्ये टाकतो, कारण 100 > 100 false आहे. या data मध्ये 49 orders बरोबर ₹100 च्या आहेत. > 100 ने 827 high orders येतात; is greater than or equal to 100 ने 876. कुठल्याही cut-off ला हेच लागू, उदा. > 10: बरोबर 10, low. Edge कुठल्या बाजूचा ते ठरवा आणि operator मुद्दाम निवडा.
  • Power Query मध्ये AND. Conditional Column dialog एका clause मध्ये एकच गोष्ट तपासतो, म्हणून "60 पासून 75 पर्यंत marks" त्यात बसत नाही. M सकट Custom Column मध्ये बसतं: if [marks] >= 60 and [marks] < 75 then "B" else "other". or पण तसंच वापरा.
  • DAX मध्ये AND. IF(AND(sales[revenue] >= 100, sales[revenue] < 300), "mid", "other"), किंवा && operator ने.
  • नावात "Type" चालतो. Day Type हे column नाव Power Query आणि DAX दोन्हीकडे चालतं.
  • DAX query view. डावीकडचा चौथा view. EVALUATE TOPN(100, 'sales') 100 rows दाखवतो. इथल्या queries model मध्ये काहीही add करत नाहीत; DAX test करायची जागा आहे.
  • Measures विरुद्ध columns. Weekday/weekend हे प्रत्येक row चं label आहे, म्हणून column योग्य. "दर weekend दिवशी average revenue" सारखे totals measures म्हणून चांगले.

Classroom line

Sometimes the condition is such that we cannot write it in this dialog.

8. नेहमीच्या चुका

चुकीचा result कारण Fix
प्रत्येक row weekday म्हणतो Value "saturday" किंवा space सकट typed Day Name चा text जसाच्या तसा match करा; equals पूर्ण text compare करतो
बरोबर ₹100 च्या orders low मध्ये > 100 मध्ये 100 येत नाही 100 high हवा असेल तर >= 100 वापरा
Dialog मध्ये range (60 ते 75) हवी एका clause मध्ये एक condition M if … and … then … else … सकट Custom Column, किंवा DAX AND
अनेक values सकट DAX error Values curly braces मध्ये नाहीत IN {"Saturday", "Sunday"}
Weekend कमजोर दिसतो 2 दिवसांची 5 शी तुलना दर दिवशी revenue compare करा

Ravindra Bagale's Tip

आधी rule वाक्यात लिहा: "Saturday आणि Sunday weekend, बाकी सगळं weekday". मग कुठली बाजू छोटी ते मोजा आणि ती बाजू conditions म्हणून लिहा; मोठी बाजू Else मध्ये जाते. छोट्या rules मध्ये चुका कमी होतात.

Classroom line

It is just a ground to play in, that is, to practise.

9. स्वतः practice करा

Practice task

Day Name आणि Day Type सकट blinkit-sales-2025-days.csv वापरा. Category साठी blinkit-product-list.csv merge किंवा relate करा.

  1. Weekday आणि weekend revenue किती, आणि प्रत्येकाचा दर दिवशी revenue किती?
  2. Conditional Column Remark add करा: revenue is greater than 100 → high, else low. किती orders high आहेत?
  3. "is greater than or equal to" वापरलं तर किती orders high होतात?

  4. 100 rule ने Snacks & Branded Foods चा high आणि low revenue किती? Staples ला low का नाही?

Solution बघा
  1. Weekday ₹2,29,619 (दर दिवशी ₹880); weekend ₹1,29,981 (दर दिवशी ₹1,250).
  2. 827 orders.
  3. अजून 49 (एकूण 876): बरोबर ₹100 च्या orders.
  4. High 29,870, low 12,750. Staples products ₹160 आणि ₹190 चे आहेत, म्हणून प्रत्येक Staples order ₹100 च्या वर आहे.

10. Professional सारखा विचार करा

  • Business view. Weekday विरुद्ध weekend वरून offers आणि staffing ठरतात. इथे दर दिवशी weekends सुमारे 42% जास्त कमवतात.
  • सगळ्यात सोपं tool निवडा. साध्या rules साठी dialog, Power Query मध्ये ranges साठी M, rule फक्त model मधल्या columns वापरत असेल तेव्हा DAX.
  • Edges म्हणजे निर्णय. Cut-off value high मध्ये की low मध्ये ते लिहून ठेवा; reviewers विचारतील.
  • एक rule, एक जागा. तोच rule Power Query column आणि DAX column दोन्ही म्हणून ठेवू नका; कालांतराने ते वेगळे होऊ शकतात.

Interview questions

  1. Power Query मध्ये weekday/weekend कसं बनवायचं? Add Column › Conditional Column: Saturday → weekend, Else If Sunday → weekend, Else weekday.
  2. Power Query AND conditions handle करू शकतो का? हो, M सकट Custom Column मध्ये (if … and … then … else …); फक्त dialog ला ते जमत नाही.
  3. Weekend साठी DAX लिहा. IF(sales[Day Name] IN {"Saturday", "Sunday"}, "weekend", "weekday").

Recap

थोडक्यात

  1. Conditional Column: If, Else If, Else; पहिला match जिंकतो.
  2. छोटी बाजू (Saturday, Sunday) लिहा आणि बाकी Else मध्ये टाका.
  3. दर दिवशी compare करा: weekend ₹1,250 विरुद्ध weekday ₹880.

  4. 100 बरोबर 100 ला बाहेर ठेवतो; तो आत हवा असेल तर >= निवडा.

  5. AND/OR: Custom Column मध्ये M if-and, किंवा AND किंवा IN { } सकट DAX IF.

या lesson साठी Ravi Sir's Cards

Conditional column: weekday vs weekend. Weekend ची विक्री बऱ्याचदा वेगळी वागते.उजळणी card

English cards